Τοποθεσία : Κομνήνιο Ημαθίας
Υπεύθυνος : Αρχιμ. Αμβρόσιος Κυρατζής
Τηλ. Επικοινωνίας : 2331044034, 2331044036
Διεύθυνση : Αδελφότητα Αγίας Τριάδος Πέλεκαν, Κομνήνιο Ημαθίας, Τ.Κ. 591 00,Βέροια
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά, έπειτα από συνεννόηση
Τοποθεσία : Σκήτη Βεροίας, Νησί Ημαθίας
Οικονόμος : Ιερεύς Θεόδωρος Δαλιγκάρος
Τηλ. Επικοινωνίας : 2333051465
Διεύθυνση : Ι.Μ. Αγίων Αναργύρων, Νησί Ημαθίας, 593 00, Αλεξάνδρεια
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά, έπειτα από συνεννόηση
Ιστορικό

Στο χωριό Νησί και δίπλα στο Βάλτο, υπήρχε το μοναστήρι των Αγίων Αναργύρων Κοσμά και Δαμιανού. Μέσα σε θαλάσσιο όστρακο χελώνας βρέθηκαν με θαυματουργικό τρόπο τα λείψανα των Αγίων Αναργύρων.

Ο ναός που υπάρχει σήμερα χτίστηκε το 1813, πιστοποιείται όμως η ύπαρξη παλαιοτέρου ναού.

Η μονή των Αγίων Αναργύρων γνώρισε μεγάλη άνθιση κυρίως τον 18ο και 19ο αιώνα. Τα κειμήλια που σώζονται μαρτυρούν μεγάλο πνευματικό σύνδεσμο με το μοναστήρι της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά.

Τοποθεσία : Νάουσα
Ιστορικό

Η Ιερά Μονή των Ταξιαρχών Ναούσης κτίσθηκε, σύμφωνα με μαρτυρίες που διαθέτουμε, στα τέλη του 16ου αιώνα από τον Όσιο Θεοφάνη, κατόπιν Πολιούχο της Νάουσης.

Επρόκειτο για μία μεγάλη μονή, όπως τα ερείπια μαρτυρούν. Η παράδοση μάλιστα λέει ότι μια αρκούδα έφαγε τα μουλάρια που μετέφεραν τις πέτρες για το κτίσιμο του μοναστηριού. Τότε ο Όσιος σαμάρωσε την αρκούδα για να μεταφέρει αυτή τα υλικά. Αφού τελείωσε το κτίσιμο την έλυσε και καταράσθηκε να μην εμφανισθεί ξανά αρκούδα στην περιοχή.

Με αυτή την παράδοση εξηγείται η απουσία αρκούδων, μολονότι ο χώρος έβριθε παλαιότερα από αυτές.

Σήμερα βρίσκεται ανάμεσα στα ερείπια ένα εξωκκλήσιο που χτίσθηκε στις αρχές του αιώνα μας.

Τοποθεσία : Καστανιά Ημαθίας
Ηγούμενος : Αρχιμ. Αθηναγόρας Μπίρδας
Τηλ. Επικοινωνίας : 2331088139, 2331088137
Διεύθυνση : Προσκύνημα Παναγίας Σουμελά, Καστανιά Ημαθίας, Τ.Θ. 125 Τ.Κ. 591 00, Βέροια
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά όλη την ημέρα
Ιδρυμα Παναγία Σουμελά
Διοικητικό Συμβούλιο, 2310285343
Μητροπόλεως 15, Θεσσαλονίκη 54624

Ιστορικό

Στις πλαγιές του Βερμίου, κοντά στο χωριό Καστανιά, βρίσκονται οι εγκαταστάσεις της του Ιερού Προσκυνήματος "Ι.Μ. Παναγίας Σουμελά". Πρόκειται για μια προσπάθεια αναβίωσης της περίφημης ομώνυμης Μονής, τα ερείπια της οποίας σώζονται στο όρος Μελά, κοντά στην Τραπεζούντα του Πόντου.

Την πρωτοβουλία αυτή ανέλαβαν οι Πόντιοι, με πρωτεργάτη τον Φίλωνα Κτενίδη, ιδρυτή του Σωματείου «Παναγία Σουμελά», το 1950 και ήδη στις αρχές του 1951 άρχισε να υλοποιείται. Τον Αύγουστο μάλιστα του ίδιου έτους μεταφέρθηκε η εφέστια εικόνα της Παναγίας που ζωγράφισε ο ίδιος ο Ευαγγελιστής Λουκάς από το Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών, όπου και φυλάσσονταν.

Τό  προσκύνημα είναι πανελλήνιας ακτινοβολίας και πλήθη πιστών περνούν για να προσκυνήσουν τη θαυματουργή εικόνα, ενώ χιλιάδες χριστιανοί συρρέουν τις ημέρες της πανηγύρεως.



«Δύο λέξεις που θυμίζουν τη ζωή, τα μαρτύρια και τους αγώνες του Ποντιακού Ελληνισμού» 
Η Εικόνα της Παναγίας κατά την παράδοση είναι έργο του Ευαγγελιστή Λουκά. Αυτός ήταν ο άνθρωπος ο οποίος αποτύπωσε τη μορφή της Παναγίας πάνω σε ξύλο. Η εικόνα της Σουμελά μετά την κοίμηση του Ευαγγελιστού μεταφέρεται από τον μαθητή του Ανανία στην Αθήνα. «Στα τέλη του τετάρτου αιώνα (386 μ.Χ.) πέταξε η «Αθηνιώτισσα» Παναγία για το όρος Μελά του Πόντου». 
Με εντολή και προτροπή της Παναγίας οι πρώτοι οικίτορες μετά την Παναγία του 
όρους Μελά του Πόντου είναι οι Βαρνάβας και Σωφρόνιος οι και κτήτορες της 
Ιεράς Μονής Της. Από το 386 μ.Χ. έως το 1922 μ.Χ. ζει στον ηρωικό και
συνάμα μαρτυρικό Πόντο η Παναγία. «Απίστευτα γεγονότα συμπορεύονται με τη ζωή της Σουμελιώτισσας Πίσω από τα γεγονότα αυτά αισθάνεται κανείς την αγωνία και τον αγώνα της Σουμελιώτισσας που πασχίζει πώς να
προστατέψει την πίστη και το γένος και να διατηρήσει αναλλοίωτη την
Ελληνορθόδοξη ταυτότητά του και άσβεστη την εθνική και ιστορική του
μνήμη» 
«Ήρθαν όμως πιο δύσκολες, πιο τραγικές μέρες με τον
ξεριζωμό (1922-1924). Τίποτε δεν μπόρεσε να ματαιώσει τον επάρατο
ξεριζωμό Με τον ξεριζωμό, η Σουμελιώτισσα τάφηκε, με κοπετούς και
θρήνους, από τους τελευταίους μοναχούς Της, στα αγιασμένα χώματά Της.
Δέκα χρόνια θαμμένη Η απεριόριστη αγάπη των ξεριζωμένων και 
η λαχτάρα τους να ξαναπροσκυνήσουν την εικόνα Της, θέριευε την ελπίδα της απελευθέρωσής Της Η πίστη και η τόλμη έφεραν το προσδοκώμενο
αποτέλεσμα ήρθαν στο φως η Εικόνα, ο πολύτιμος Σταυρός με το
Τίμιος Ξύλο και το χειρόγραφο Ευαγγέλιο, που ήταν θαμμένα κοντά στο
παρεκκλήσι της Αγίας Βαρβάρας» και το 1931 επιστρέφουν στην Ελλάδα 
στο Βυζαντινό Μουσείο Αθηνών. «Είκοσι χρόνια μουσειακό αντικείμενο 
Η Παναγία και πάλι φώτισε ένα νοσταλγό Και η φαεινή εκείνη ιδέα
του Φ. Κτενίδη δεν άργησε να γίνει πραγματικότητα η Εικόνα
παραδόθηκε στο Σωματείο «Παναγία Σουμελά» και το 1952 ενθρονίστηκε, με
κάθε επισημότητα στην καινούργια Της βίγλα, πάνω στο υψίπεδο του
Βερμίου Κανείς δεν ήταν δυνατόν να υποψιαστεί ότι η Παναγία
Σουμελά σε λίγα μέσα χρόνια θα γινόταν Πανελλήνιο Προσκύνημα με παγκόσμια φήμη».
Η Παναγίας Σουμελά εορτάζει στις 15 Αυγούστου, ημέρα της Κοιμήσεως της
Θεοτόκου.

«Τα παραπάνω αποσπάσματα είναι από τα κείμενα του μακαριστού προέδρου του Ιδρύματος ¨Παναγία Σουμελά¨ +Παναγιώτη Τανιμανίδη».

Τοποθεσία : Νάουσα Ημαθίας
Προεστώσα : Μοναχή Μεθοδία Βεντούρη
Μοναχές : 4 
Τηλ. Επικοινωνίας : 2332051168
Διεύθυνση : Ι.Μ. Τιμίου Προδρόμου (έξω Πρόδρομος), Τ.Κ. 592 00, Νάουσα Ημαθίας
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά, έπειτα από συνεννόηση
Ιστορικό

Είναι το μοναστήρι της Νάουσας. Κτίσθηκε για πρώτη φορά τον 7ο αιώνα, αλλά καταστράφηκε πολλές φορές μέσα στην πάροδο των αιώνων. Πολλές από τις καταστροφές οφείλονται στο σημαντικό ρόλο που έπαιξε στην εθνική ιστορία του τόπου.

Η Μονή υπέστη την τελευταία καταστροφή το 1822. Το καθολικό ανοικοδομήθηκε το 1844, όπως μαρτυρεί μια επιγραφή στο δυτικό υπέρθυρο.

Οι Βούλγαροι κομιτατζήδες το 1905 την πυρπόλησαν, με αποτέλεσμα να καταστραφούν τα κελλιά. Αυτά ξανακτίσθηκαν αλλά θα έχουν την ίδια τύχη το 1944 σε μια σύγκρουση των Ελλήνων της Εθνικής Αντίστασης με τα στρατεύματα κατοχής. Το 1995 μετατράπηκε σε Γυναικεία Κοινοβιακή Μονή, οπότε σήμανε μια νέα λαμπρή σελίδα της ιστορίας της.

Υπό Ανασύσταση.
Εδράζεται στη Σκήτη Βεροίας παρά τον Αλιάκμονα

Τοποθεσία : Λουτρός Ημαθίας
Ηγουμένη : Μοναχή Φιλοθέη Μαργαριτοπούλου
Μοναχές : 3
Τηλ. Επικοινωνίας : 2333088350
Διεύθυνση : Ι.Μ. Αγίας Κυριακής, Λουτρό Ημαθίας, Τ.Κ. 593 00, Αλεξάνδρεια
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά, έπειτα από συνεννόηση
Ιστορικό

Βρίσκεται είκοσι χιλιόμετρα έξω από τη Βέροια, μέσα σε μια συστάδα δένδρων, όπου σύμφωνα με την παράδοση στα μέσα του αιώνα μας βρέθηκε μια θαυματουργή εικόνα της Αγίας Κυριακής. Με πρωτοβουλία των κατοίκων της περιοχής στήθηκε ένα μικρό ξύλινο ναΐδριο, το οποίο χρησιμοποιήθηκε αρχικά ως ερημητήριο της μοναχής Κασσιανής από το χωριό Βρασνά της Χαλκιδικής, η οποία μόνασε εκεί για 30 περίπου χρόνια.

Το 1961 με βασιλικό διάταγμα οργανώθηκε ως Γυναικεία Κοινοβιακή Μονή, όπου εγκαταβίωσαν αρχικά δύο μοναχές, εκτός από τη μοναχή Κασσιανή, η οποία μέχρι το τέλος της ζωής της ζούσε έγκλειστη στο κελλί της.

Αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά προσκυνήματα της περιοχής, λόγω της θαυματουργής εικόνας που φυλάσσεται εκεί.

Τοποθεσία : Σκήτη Βεροίας, Πιέρια, στην Κοιλάδα του Αλιάκμονα
Προεστώσα : Μοναχή Πορταϊτισσα
Τηλ. Επικοινωνίας : 23310 43443
Διεύθυνση : Ι.Μ. Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Μουτσιάλης, Τ.Θ.241, Τ.Κ. 591 00, Βέροια
Ώρες επισκέψεως κοινού : Καθημερινά, έπειτα από συνεννόηση

Ιστορικό

Πρόκειται για Μονή της Σκήτης Βεροίας, γνωστή από την περίοδο της Τουρκοκρατίας. Τιμάται στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος. Μέχρι τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο σώζωνταν τα κτίρια της που περιέκλυαν το Καθολικό της. Η περιοχή λόγω των καταστροφών από όμβρια ύδατα ονομάστηκε «Μουτσιάλη» (=βρεγμάνος). 

Διαθέτει τεμάχιο ιερού λειψάνου του Αγ.Συμεών του Στυλίτου. 

Φιλοξένησε διάφορους μοναχούς και τελευταία 2 μοναχές, την Γρηγορία και τη Μακρίνα οι οποίες αναγκάστηκαν να την εγκαταλείψουν λόγω του Εμφυλίου.

Σήμερα λειτουργεί ως Γυναικεία Μονή με προεστώσσα την αδελφή Πορταϊτισσα.
Τοποθεσία : Σκήτη Βεροίας, Αγκαθιά Ημαθίας
Ηγουμένη : Μοναχή Ολυμπιάς Ντίτορα
Μοναχές : 6
Διεύθυνση : Ι.Μ. Αγίου Αθανασίου Σφηνίτσης, Αγκαθιά Ημαθίας, Τ.Κ. 590 31, Μελίκη
Ιστορικό

Πρόκειται για την πιο απομακρυσμένη Μονή της Σκήτεως Βεροίας με σημαντική προσφορά, στην ιστορία της περιοχής. Καταστράφηκε το 1822 από τους Τούρκους. Στη διάρκεια του Μακεδονικού Αγώνα έγιναν διάφορες προσπάθειες, ώστε να χρησιμοποιηθεί η Μονή για τους σκοπούς του αγώνα . Μετά τη Μικρασιατική καταστροφή χρησιμοποιήθηκε ως ορφανοτροφείο για τα προσφυγόπουλα. Από τότε διακόπηκε η λειτουργία της. Ανακαινίστηκε και λειτουργεί σήμερα ως γυναικεία Μονή.